تمدن‌ها با ارج نهادن به دانشمندان پایدار می‌مانند

به گزارش پایگاه خبری دیدگاه مدیریت به نقل از فرهنگستان علوم، محمدرضا مخبر دزفولی، رئیس فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران، در نشستی که به مناسبت گرامیداشت ابن‌سینا توسط کمیسیون تاریخ علم فرهنگستان علوم برگزار شد، بر اهمیت شناخت بیشتر این دانشمند بزرگ تأکید کرد و گفت: ما در معرفی این نابغه دهر کوتاهی کرده‌ایم و باید برای مفاخر تمدنی خود سرمایه‌گذاری علمی، فرهنگی و تمدنی بیشتری انجام دهیم.

وی با اشاره به جایگاه ابن‌سینا در تاریخ علم و تمدن افزود: ابن‌سینا پزشکی برجسته، فیلسوف الهی، ریاضی‌دان، زمین‌شناس و موسیقی‌دان بوده و شخصیت چندبعدی او، وی را در حوزه‌های علم، طبابت، فلسفه، سیاست و مسائل اجتماعی فعال کرده است.

رئیس فرهنگستان علوم با بیان اینکه غربی‌ها به مراتب بیشتر از ما درباره ابن‌سینا تحقیق کرده‌اند، اظهار داشت: باید برای این گنجینه بزرگ سرمایه‌گذاری علمی، فرهنگی و تمدنی صورت گیرد و نشست‌های ملی و بین‌المللی در موضوع ابن‌سینا با نگاهی عمیق، دقیق، عالمانه و تمدنی برگزار شود.

دکتر مخبر دزفولی با تأکید بر ضرورت شناخت بیشتر ابعاد زندگی و اندیشه ابن‌سینا گفت: ناشناخته‌های ابن‌سینا از شناخت‌های ما بیشتر است و باید درباره او مرکز تحقیقات، اندیشکده یا مجموعه‌ای تخصصی تأسیس شود.

وی افزود: نشست‌های متعددی با حضور علما و صاحب‌نظران باید برگزار شود تا جوانب مختلف زندگی ابن‌سینا مورد بررسی قرار گیرد؛ او ۵۸ سال زندگی کرده، اما به نظر من بیش از ۵۸۰ سال جای مطالعه و بررسی بر روی ابعاد مختلف شخصیتی و زندگی او وجود دارد.

رئیس فرهنگستان علوم با اشاره به دوران تحصیل ابن‌سینا تأکید کرد: برخلاف دیدگاهی که او را نابغه‌ای خودآموخته می‌داند، ابن‌سینا از استادان و معلمان متعددی در حوزه‌های مختلف بهره برده و خود وی نیز از آنان نام برده است.

وی با اشاره به تجربه ابن‌سینا در فراگیری دانش گفت: فهم علمی حاصل تکرار، تشخیص نادانی و مراجعه به متن است و محصول نبوغی بی‌نیاز از کوشش و یاری دیگران نیست.

مخبر دزفولی افزود: ابن‌سینا در کنار فعالیت‌های علمی، به مسائل جامعه خود نیز توجه داشت و در حوزه‌های اجتماعی و سیاسی نیز فعال بود.

وی با اشاره به شیوه آموزشی ابن‌سینا گفت: کلاس درس او مبتنی بر مباحثه بود و دانشجو مسئله‌ای را طرح می‌کرد و استاد به صورت منطقی آن را اصلاح و پاسخ را ارائه می‌داد؛ بنابراین کلاس درس ابن‌سینا تنها انتقال محفوظات نبود.

رئیس فرهنگستان علوم همچنین به روش ابن‌سینا در پزشکی اشاره کرد و اظهار داشت: ابن‌سینا هزار سال پیش در «قانون در طب» هفت شرط را برای شناخت اثر دارو از راه تجربه بیان کرده است که از جمله آنها تکرارپذیری اثر دارو است.

وی افزود: ابن‌سینا تأکید می‌کند نتیجه‌ای که از آزمایشات بر روی حیوان به دست می‌آید باید بر روی بدن انسان تکرار شود، در غیر این صورت، آن نتیجه در انسان قابل استفاده نیست.

مخبر دزفولی همچنین به دیدگاه ابن‌سینا درباره کیمیاگری و قوانین نجوم اشاره کرد و گفت: ابن‌سینا با ادعاهای غیرعلمی درباره تبدیل ماهیت فلزات و پیشگویی قطعی مقابله کرده و این رویکرد را می‌توان تلاشی از ابن‌سینا برای مقابله با شبه‌علم دانست.

رئیس فرهنگستان علوم به نقش ابن‌سینا در گسترش زبان فارسی اشاره کرد و گفت: «دانشنامه علایی» اثری فارسی و فلسفی است که ابن‌سینا در آن منطق، طبیعیات و الهیات را با واژگان فارسی تبیین کرده است.

وی همچنین درباره جایگاه موسیقی در اندیشه ابن‌سینا اظهار داشت: موسیقی برای ابن‌سینا صرفاً هنر نبود و مطالعه آن هم جنبه ریاضی و هم جنبه هنری داشت.

مخبر دزفولی با تأکید بر جایگاه دانشمندان در شکل‌گیری تمدن‌ها گفت: هرگاه در یک تمدن به دانشمندان، نخبگان و علمای آن منزلت داده شده، آن تمدن موفق بوده است و تمدن‌هایی در تاریخ زنده مانده‌اند که به دانشمندان خود قدر و منزلت داده‌اند.

وی در پایان تأکید کرد: هرچقدر از منظر سرمایه‌گذاری تمدنی و فکری درباره ابن‌سینا اقدام شود، به نفع تمدن ایران، انقلاب و اسلام خواهد بود.

پیمایش به بالا