به گزارش پایگاه خبری دیدگاه مدیریت به نقل از خبرگزاری مهر، یک مطالعه جدید که توسط پژوهشگران دانشگاه علوم پزشکی تهران انجام شده است، نشان میدهد که چالشهای اقتصادی و موانع مرتبط با مهاجرت، از عوامل اصلی عدم انجام غربالگری بیماریهای متابولیک در میان برخی نوزادان در شهر تهران به شمار میروند. غربالگری آزمایشگاهی نوزادان (تست قطره خون پاشنه پا) یک اقدام حیاتی در حوزه سلامت عمومی است که به منظور تشخیص زودهنگام اختلالات نادر و ارثی متابولیک انجام میشود. تشخیص بهموقع این بیماریها در روزهای ابتدایی زندگی میتواند از بروز معلولیتهای شدید ذهنی، جسمی و حتی مرگومیر نوزادان جلوگیری کند.
یافتههای اصلی این پژوهش که در ژورنال Immigrant and Minority Health منتشر شده، با بررسی ۴۰۲ والدین مراجعهکننده به مراکز بهداشت عمومی تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی تهران (در مناطق جنوبی تهران، شهر ری و اسلامشهر) بین ژانویه تا اکتبر ۲۰۲۵ به دست آمده است. نتایج نشان میدهد که حدود ۲۶.۹ درصد از خانوادههای مورد بررسی، غربالگری نوزاد خود را انجام نداده یا آن را نیمهکاره رها کردهاند. تأثیر عدم انجام غربالگری در میان خانوادههای غیرایرانی (بهویژه مهاجران) به شکل معناداری بالاتر بود و تقریباً ۳.۸ برابر بیشتر از خانوادههای ایرانی گزارش شده است.
وضعیت درآمد و بیمه خانوادههای بدون بیمه تکمیلی و افرادی که در دهکهای درآمدی پایینتر قرار داشتند، بهطور قابل توجهی با احتمال بیشتری از انجام غربالگری جا مانده بودند. نقش آموزش پزشک نیز بهعنوان قویترین عامل تشویقکننده والدین برای انجام این آزمایش شناسایی شد؛ در حالی که اطلاعات ارائه شده از طریق شبکههای اجتماعی یا توصیه اطرافیان تأثیر چندانی نداشت.
چالشها و موانع اصلی از دیدگاه والدین شامل عدم داشتن مدارک اقامتی کافی، عدم دسترسی به بیمه، موانع زبانی و ترس از تبعات اداری میشود. همچنین، موانع مالی نظیر هزینههای جانبی درمان، پیگیریهای آزمایشگاهی بعدی و نداشتن پوشش بیمهای مناسب نیز به عنوان مشکلاتی مطرح شده است. کمبود آگاهی عمیق و عدم درک اهمیت واقعی آزمایش (با وجود شنیدن نام آن) و پایین بودن سطح سواد سلامت نیز از دیگر موانع به شمار میروند. همچنین، فاصله مکانی بیش از ۳۰ دقیقه تا مراکز غربالگری و عدم دسترسی به وسیله نقلیه شخصی نیز از مشکلات موجود است.
پیشنهادهای کلیدی محققان برای حل این مشکل شامل انجام اصلاحات ضروری برای رسیدن به پوشش صد درصدی غربالگری در سطح کشور است. این پیشنهادات شامل معافیت کامل هزینهها، رایگانسازی مراحل غربالگری اولیه و آزمایشهای تأییدی برای خانوادههای کمدرآمد، تسهیل روند ثبتنام مهاجران از طریق سادهسازی فرآیندهای اداری جهت پذیرش نوزادان اتباع بدون در نظر گرفتن وضعیت مدارک اقامتی، ارائه مشاورههای چندزبانه و برشورها به زبانها و گویشهای مختلف در مراکز بهداشتی و همچنین موظفکردن پزشکان به ارائه آموزشهای مستقیم درباره اهمیت غربالگری نوزاد در ویزیتهای پیش از تولد است.