معصومه صفایی در گفتگویی با پایگاه خبری دیدگاه مدیریت به نقل از خبرنگار مهر در اصفهان بیان کرد: برای پارک ملی و پناهگاه حیات‌وحش قمیشلو، طرح گردشگری از حدود چهار تا پنج سال پیش مطرح شده است. این پروژه شامل یک بسته کامل است که به بازسازی قلعه قدیمی ظل‌السلطان و اجرای پروژه گردشگری حیات‌وحش می‌پردازد.
وی ادامه داد: هزینه برآورد شده برای بازسازی قلعه حدود ۱۷۰ میلیارد تومان است و سرمایه‌گذار در خصوص بازگشت این سرمایه تنها از محل گردشگری حیات‌وحش تردید دارد. معاون دفتر حفاظت و مدیریت حیات وحش سازمان حفاظت محیط زیست تأکید کرد: پیشنهاداتی برای افزایش جذابیت‌های گردشگری جمعی مطرح شده، اما به دلیل مغایرت با ملاحظات حفاظتی سازمان محیط‌زیست، مورد تأیید قرار نگرفته است؛ زیرا اولویت اصلی ما حفاظت از محیط زیست است.
صفایی تصریح کرد: با وجود فراخوان سرمایه‌گذاری و مراجعه سرمایه‌گذاران، به دلیل ابهام در بازگشت سرمایه مربوط به بازسازی قلعه، این موضوع هنوز به نتیجه نرسیده است و تا زمانی که ضوابط حفاظتی ما بر این طرح حاکم نشود، پروژه پیش نخواهد رفت و فعلاً متوقف است.
به گزارش پایگاه خبری دیدگاه مدیریت به نقل از خبرنگار مهر، منطقه حفاظت شده قمیشلو که در ۴۵ کیلومتری شمال غرب شهر اصفهان واقع شده، نخستین منطقه حفاظت شده جهان به شمار می‌رود. ۱۵۰ سال پیش، ظل‌السلطان، پسر ارشد ناصرالدین‌شاه و حاکم اصفهان، قمیشلو را به عنوان قُرُق اختصاصی شکار منطقه ممنوع اعلام کرد و حتی اجازه چرا به دام‌ها در این منطقه را نداد؛ وی برای خود در این منطقه قلعه‌ای مجلل بنا کرد.
این منطقه در سال ۱۳۴۲ با نام “منطقه حفاظت شده قمیشلو” از تملک شاهزادگان قاجار خارج شد و تحت مدیریت سازمان شکاربانی و نظارت بر صید قرار گرفت. در سال ۱۳۷۴، منطقه قمیشلو به عنوان پناهگاه حیات‌وحش اعلام شد و در نهایت در سال ۱۳۹۱ تغییراتی در محدوده مرز پناهگاه ایجاد و بخش مرکزی منطقه قمیشلو به پارک ملی ارتقا یافت. این پارک در حال حاضر با وسعت ۱۱۳ هزار و ۷۰۰ هکتار، زیستگاه گونه‌های مختلف حیات وحش از جمله آهو، قوچ، پازن، میش، کَل، بُز، گُرگ، کبک، تیهو و کفتار است.
قلعه ظل‌السلطان نیز در این مدت تاریخ پرفراز و نشیبی را تجربه کرده است. در ابتدا از این قلعه به عنوان تفرجگاه استفاده می‌شد و با پایان سلسله قاجار، وضعیت فیزیکی آن خوب بود. حتی پس از انقلاب و در سال ۱۳۶۵، بخشی از فیلم شیرسنگی در این قلعه ساخته شد، اما پس از آن، این قلعه به پادگان نظامی تبدیل شد و تا سال ۱۳۷۴ در اختیار ارگان نظامی قرار داشت که منجر به تخریب و صدمات زیادی به بدنه قلعه شد.
در مهر ماه سال ۱۳۹۷، در جریان بازدید گروهی از اساتید دانشگاه اصفهان از قلعه قمیشلو، سید رحمان دانیالی، مدیرکل وقت حفاظت محیط زیست استان اصفهان، از احتمال واگذاری بخشی از منطقه قمیشلو، از جمله قلعه قمیشلو، به بخش خصوصی برای اهداف گردشگری و تأسیس اقامتگاه بومگردی خبر داد. مسئولان محیط زیست علت این واگذاری را مشکلات مالی سازمان و تأثیر این اقدام در رونق گردشگری منطقه اعلام کردند. اما طرح ارائه شده از سوی بخش خصوصی برای اکوتوریسم در همان زمان نیز از سوی سازمان محیط‌زیست تأیید نشد.
در شهریور ماه سال ۱۳۹۹، اداره ثبت اسناد شهرستان تیران و کرون، بدون هماهنگی با محیط‌زیست اصفهان، سند مالکیت ۱۸ هکتار از مستثنیات و اراضی ملی واقع در منطقه حفاظت شده و پارک ملی قمیشلو را به نام اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری اصفهان صادر کرد. این اراضی شامل قلعه تاریخی و باغ قمیشلو به مساحت ۱۲ هکتار به عنوان مستثنیات و همچنین ۶ هکتار از زمین‌های اطراف قلعه واقع در اراضی ملی است.
در نهایت، مناقشه بر سر مالکیت دولتی قلعه قمیشلو به عملیات مرمتی محدود این قلعه تاریخی با همکاری ادارات میراث فرهنگی و محیط زیست اصفهان با استفاده از ظرفیت مشارکت مردمی و بخش خصوصی ختم شده و همچنان ادامه دارد. پیش از این، مریم کرمانی، سرپرست اداره کل حفاظت محیط زیست استان اصفهان، اعلام کرده بود که هرگونه بهره‌برداری گردشگری از قلعه باید همزمان الزامات میراث فرهنگی و حفاظتی پارک ملی قمیشلو را رعایت کند.
