“`html
به گزارش پایگاه خبری دیدگاه مدیریت به نقل از خبرگزاری مهر، گروه فرهنگ و ادب، زینب آزاد: برخی مجالس را باید با غیبت افراد به یاد سپرد. امسال، هنگامی که چراغ مجلس فاطمیه روشن می‌شود و صدای روضه در خیابان کشور دوست طنین‌انداز می‌گردد، یک جای خالی بیش از هر چیز خودنمایی می‌کند؛ جای مردی که سال‌ها در شب‌های عزای حضرت زهرا(س) حضور داشت، پای روضه می‌نشست و به نقل از او، رزق سال کشور را از همین شب‌ها می‌گرفت. امسال مجلس برپا است، نام حضرت مادر بر زبان مداحان جاری است و عزاداران گرد هم می‌آیند؛ اما آن کسی که سال‌ها یکی از مشتاقان این مجلس بود، دیگر در میان حاضران نیست. این نخستین فاطمیه‌ای است که او در آن غایب است؛ نخستین سالی که باید از دلتنگی برای مردی گفت که خود، شب‌های فاطمیه را پناه و مأمن می‌دانست.
مراسم امسال نیز در زینبیه و در جوار محل شهادت رهبر شهید، در خیابان کشور دوست برگزار می‌شود؛ همان‌جایی که نامش با آخرین لحظات زندگی او گره خورده است. چه نسبتی میان این مکان و مجلس عزای حضرت زهرا(س) برقرار شده است؟ در یک سو، نام بانویی است که قرن‌هاست شیعیان در سوگ غربت و مظلومیتش می‌نشینند و در سوی دیگر، یاد مردی که سال‌ها در همین سوگ اشک می‌ریخت و اکنون محل شهادتش میزبان مجلس عزای اوست. این هم‌جواری، بی‌آنکه نیازی به توضیح و تصویرسازی داشته باشد، خود حامل اندوهی سنگین است؛ فاطمیه در جایی برپا می‌شود که امسال برای بسیاری از حاضران، یادآور فقدانی تازه است.
برای درک تفاوت این مجلس با سال‌های گذشته، باید به عقب برگشت؛ به شب‌هایی که حسینیه امام خمینی(ره) در ایام فاطمیه میزبان عزاداران بود و رهبر شهید در میان آنان حضور داشت. سال گذشته، در آستانه ایام شهادت حضرت زهرا(س)، مراسم عزاداری از جمعه‌شب ۳۰ آبان آغاز شد. هزاران نفر از اقشار مختلف مردم در حسینیه گرد هم آمدند؛ حجت‌الاسلام رحیم شرفی سخن گفت و سعید حدادیان در رثای حضرت زهرا(س) مرثیه‌خوانی کرد. شب دوم، حجت‌الاسلام علی علیزاده درباره رویارویی حق و باطل و جایگاه محبت حضرت زهرا(س) سخن گفت و محمدرضا بذری با قرائت اشعار و نوحه‌خوانی، مجلس را به سوگ بانوی دو عالم پیوند زد. شب سوم، هم‌زمان با شب شهادت حضرت زهرا(س)، مجلس با حضور مردم و جمعی از مسئولان از جمله سران سه قوه برگزار شد. حجت‌الاسلام ناصر رفیعی درباره مدیریت زمان در سیره حضرت فاطمه(س) سخن گفت و میثم مطیعی مرثیه‌خوانی کرد. در شب چهارم نیز حجت‌الاسلام مسعود عالی به تبیین جایگاه حضرت زهرا(س) در پاسداری از جبهه حق پرداخت و محمود کریمی در سوگ صدیقه طاهره(س) خواند. مراسم در شب پنجم، با حضور هزاران نفر از عزاداران فاطمی به پایان رسید؛ شبی که مهدی رسولی با اشعاری در وصف مقام مادر مرثیه‌خوانی کرد.
این‌ها تنها فهرستی از نام سخنرانان و مداحان یا گزارشی از تعداد شب‌های برگزاری مراسم نیست. پشت هر کدام از این شب‌ها، تصویری از یک آیین تکرارشونده قرار دارد؛ جمعی که هر سال در ایام فاطمیه به حسینیه می‌آمدند، پای سخنرانی می‌نشستند، روضه می‌شنیدند و در سوگ دختر پیامبر اشک می‌ریختند. رهبر شهید نیز در میان همین جمع حضور داشت. آنچه امسال این خاطره را دگرگون می‌کند، نه تغییر نام سخنران یا مداح است و نه تفاوت برنامه‌ها؛ مسئله، نبودن کسی است که حضورش برای این مجلس معنایی ویژه داشت. شاید مهم‌ترین نشانه این دلبستگی را باید در جمله‌ای جست‌وجو کرد که از او نقل شده است: «من رزق سال کشور را در شب‌های فاطمیه می‌گیرم.» این جمله، بیش از آنکه یک اظهار ارادت معمول به حضرت زهرا(س) باشد، دریچه‌ای به جهان اعتقادی اوست.
کسی که بار مسئولیت یک کشور را بر دوش دارد، از میان همه روزها و شب‌های سال، برای دریافت رزق به مجلس روضه پناه می‌برد. رزق در این تعبیر، دیگر تنها نان و معاش و گشایش‌های روزمره نیست؛ معنایی وسیع‌تر دارد، از جنس برکت، توفیق، آرامش و نیرویی که انسان برای ادامه راه به آن نیازمند است. در نقل این خاطره آمده است که پس از یکی از مجالس فاطمیه، فردی با اشاره به وضعیت جسمی رهبر انقلاب از او پرسیده بود چرا با وجود کسالت، این اندازه برای حضور در مراسم وقت می‌گذارد و از ابتدا تا انتهای مجلس می‌نشیند و به روضه‌ها گوش می‌دهد. پاسخ او همین بود: «آنها نمی‌دانند؛ من رزق سال کشور را در شب‌های فاطمیه می‌گیرم.» در این پاسخ، نکته‌ای ظریف وجود دارد. او مجلس را صرفاً یک برنامه مذهبی یا وظیفه تشریفاتی نمی‌دید؛ به آن به چشم فرصتی برای طلب چیزی نگاه می‌کرد که از محاسبات عادی زندگی به دست نمی‌آید.
گویی باور داشت در میان همین اشک‌ها و ذکر مصیبت‌ها، می‌توان برای روزهای دشوار پیش رو توشه‌ای برداشت. این تعبیر، وقتی در کنار مسئولیت‌های سنگین او قرار می‌گیرد، معنای بیشتری پیدا می‌کند. آدمی که باید درباره سرنوشت جمع بزرگی از مردم تصمیم بگیرد، در برابر مصیبت حضرت زهرا(س) خود را نیازمند می‌بیند؛ نیازمند برکتی که از مجلس روضه می‌طلبد. شاید راز ماندگاری آن جمله نیز همین باشد: اعترافی بی‌پیرایه به اینکه هیچ جایگاهی، انسان را از نیاز به دستگیری و توسل بی‌نیاز نمی‌کند. گاهی آنچه برای ادامه دادن لازم است، نه در اتاق‌های تصمیم‌گیری پیدا می‌شود و نه در محاسبه توانایی‌ها و امکانات؛ باید آن را در جایی جست که انسان بتواند از هیاهوی مسئولیت فاصله بگیرد و با تمام وجود، شنونده یک روضه باشد.
حالا آن جمله در فاطمیه امسال معنایی تلخ‌تر پیدا می‌کند. کسی که می‌گفت رزق سال کشور را از شب‌های فاطمیه می‌گیرد، دیگر در این شب‌ها میان عزاداران نیست. سال گذشته، مردم در حسینیه امام خمینی(ره) گرد هم آمدند و او نیز در همان مجلس حضور داشت؛ امسال، مجلس در جوار مقتل او برپا می‌شود. سال گذشته، صدای مرثیه‌خوانان در حسینیه می‌پیچید و او در میان حاضران بود؛ امسال، همان صداها برای جمعی از عزاداران با خاطره غیبت او همراه خواهد شد. این تفاوت، تفاوت کوچکی نیست. یک آیین سالانه، ناگهان به نقطه‌ای در تاریخ تبدیل شده است که پیش و پس از خود را از هم جدا می‌کند.
اما فاطمیه فقط به همین دلتنگی تازه محدود نمی‌شود. خود این ایام، از آغاز با روایت فقدان و غربت همراه بوده است. در حافظه شیعه، خانه پیامبر(ص) پس از رحلت او دیگر همان خانه سابق نیست. دختر پیامبر در فاصله‌ای کوتاه با فقدان پدر و حوادثی روبه‌رو می‌شود که زندگی‌اش را دگرگون می‌کند. از همین روست که هر سال با فرارسیدن فاطمیه، تاریخ از فاصله قرن‌ها به امروز نزدیک می‌شود. روضه، تنها بازگویی یک واقعه دور نیست؛ یادآوری حقیقتی است که هنوز در جان دوستداران اهل‌بیت زنده است. هر نسل، با زبان و تجربه خود، دوباره به آن خانه و آن روزها بازمی‌گردد.
شاید به همین دلیل باشد که امسال، شنیدن روضه مادر در جوار محل شهادت رهبر شهید، برای بسیاری از حاضران تجربه‌ای متفاوت خواهد بود. در مجلس، نام بانویی
