به گزارش پایگاه خبری دیدگاه مدیریت به نقل از مهر، حجتالاسلام والمسلمین زند قزوینی در شامگاه پنجشنبه با اشاره به نزدیک شدن ایام مرتبط با حضرت فاطمه معصومه(س) بیان کرد: در میان امامزادگان، افرادی وجود دارند که به دلیل ارتباط با خاندان اهلبیت(ع) دارای شرافت هستند و در کنار آنان نیز نمونههایی دیده میشود که دچار انحراف شدهاند؛ بنابراین صرف امامزاده بودن به تنهایی دلیل بر فضیلت نیست.
وی افزود: در میان امامزادگان واجبالتکریم، شخصیتهایی وجود دارند که علاوه بر انتساب خانوادگی، از جایگاه علمی، معنوی و تقوایی برجستهای برخوردارند و برخی از آنان به دلیل ویژگیهای ممتاز خود، جایگاهی فراتر از یک انتساب خانوادگی دارند.
استاد حوزه علمیه قم ادامه داد: حضرت عباس بن علی(ع) از جمله این شخصیتهاست که فضیلت و منزلت او تنها به فرزند امیرالمؤمنین(ع) بودن محدود نمیشود و در روایات و زیارت آن حضرت، ویژگیهای خاصی برای ایشان مورد توجه قرار گرفته است.
زند قزوینی گفت: حضرت زینب کبری(س) نیز از نمونههای بارز در میان خاندان اهلبیت(ع) است که امام سجاد(ع) درباره جایگاه علمی ایشان تعبیر عالمه غیر معلمه را به کار برده و این تعبیر نشاندهنده مرتبه خاص معرفتی آن بانوی بزرگوار است.
وی با اشاره به اینکه حضرت فاطمه معصومه(س) نیز در شمار چنین شخصیتهایی قرار دارد، افزود: جایگاه آن حضرت در میان امامزادگان، جایگاهی ممتاز است و شواهد موجود در روایات و سیره اهلبیت(ع) نشان میدهد که ایشان از منزلتی ویژه برخوردار بودهاند.
استاد حوزه علمیه قم با اشاره به روایتی درباره سعد اشعری قمی اظهار کرد: در آن زمان امامزادگان متعددی در قم حضور داشتند و با این حال هنگامی که سعد اشعری به محضر امام رضا(ع) رسید، امام از وجود قبری متعلق به خاندان خود در قم سخن گفت و ذهن سعد بلافاصله به حضرت فاطمه معصومه(س) متوجه شد.
وی ادامه داد: این موضوع نشان میدهد که حضرت معصومه(س) در میان امامزادگان مدفون در قم از شناختهشدگی و موضوعیت ویژهای برخوردار بوده است و همین نکته در تبیین جایگاه آن حضرت اهمیت دارد.
زند قزوینی با اشاره به آداب زیارت حضرت معصومه(س) گفت: در دستور زیارت آن حضرت، بر ایستادن در بالای سر و رو به قبله بودن تأکید شده است که با شیوه زیارت امامان معصوم(ع) تفاوت دارد.
وی افزود: در زیارت ائمه اطهار(ع)، زائر با رعایت آداب مخصوص در برابر امام قرار میگیرد اما درباره حضرت معصومه(س) دستور بر آن است که زائر در بالای سر ایشان و رو به قبله بایستد.
استاد حوزه علمیه قم با اشاره به آغاز زیارتنامه حضرت معصومه(س) بیان کرد: این زیارتنامه با اذکار توحیدی آغاز میشود و پس از ذکر اللهاکبر، سبحانالله و الحمدلله، سلام به پیامبران بزرگ الهی مطرح میشود که این ترتیب، ساختار معرفتی ویژهای به زیارتنامه بخشیده است.
وی گفت: در ادامه زیارتنامه به حضرت آدم، نوح، ابراهیم، موسی، عیسی و پیامبر اکرم(ص) سلام داده میشود و در مورد پیامبر اسلام(ص) خطاب به صورت مستقیم و با عبارت السلام علیک مطرح میشود.
زند قزوینی افزود: این شیوه خطاب در زیارتنامه، از جایگاه معنوی حرم حضرت معصومه(س) حکایت دارد و پیوند میان این بارگاه و خاندان رسالت را مورد توجه قرار میدهد.
وی با اشاره به فرازی از زیارتنامه حضرت معصومه(س) درباره شفاعت اظهار کرد: در این زیارت از حضرت درخواست میشود که در بهشت شفیع زائران باشد و این تعبیر با تصور رایج از شفاعت که صرفاً نجات انسان از عذاب و ورود به بهشت است تفاوت دارد.
استاد حوزه علمیه قم ادامه داد: درخواست شفاعت در بهشت میتواند به معنای برخورداری از درجات بالاتر بهشتی باشد و از همین رو، این فراز نیز از ویژگیهای قابل توجه زیارتنامه حضرت معصومه(س) به شمار میرود.
وی گفت: یکی از ویژگیهای مهم حضرت معصومه(س) این است که زیارتنامهای از سوی امام معصوم برای ایشان صادر شده است و این موضوع، در میان امامزادگان جایگاه خاصی دارد.
زند قزوینی با اشاره به زیارتنامههای موجود برای امامزادگان اظهار کرد: برای بسیاری از امامزادگان، زیارتنامههایی از سوی علما و بزرگان تنظیم شده است اما درباره حضرت معصومه(س)، زیارتنامهای وجود دارد که صدور آن به امام رضا(ع) نسبت داده شده است.
وی افزود: بر اساس نقل تاریخی، سعد اشعری قمی در محضر امام رضا(ع) حضور یافت و آن حضرت دستور زیارت خواهرشان حضرت فاطمه معصومه(س) را با عباراتی مشخص بیان کردند و این زیارتنامه بعدها در منابع حدیثی و تاریخی نقل شده است.
استاد حوزه علمیه قم ادامه داد: در این زیارتنامه، نام و جایگاه خاندان پیامبر(ص) و پیوند حضرت معصومه(س) با این خاندان مورد توجه قرار گرفته و از این جهت، متن زیارتنامه دارای محتوای گسترده معرفتی است.
وی گفت: در زیارت حضرت معصومه(س)، در آغاز، مادر ایشان مورد خطاب قرار میگیرد و سپس دیگر شخصیتهای خاندان مطرح میشوند که این امر با جایگاه و حرمت حضرت فاطمه زهرا(س) ارتباط دارد.
زند قزوینی با اشاره به سابقه تاریخی حرم حضرت معصومه(س) اظهار کرد: محل دفن حضرت در باغ بابلان قرار داشت که به سعد اشعری نسبت داده شده و در دورههای نخست، بنایی بر مزار آن حضرت ایجاد شد.
وی افزود: بر اساس گزارشهای تاریخی، در سالهای نخست پس از دفن حضرت معصومه(س)، مردان قمی اجازه ورود به محل دفن را نداشتند و از بیرون بقعه به زیارت میپرداختند و ورود به آن محل برای زنان و بانوان مجاز بود.
استاد حوزه علمیه قم گفت: در گزارشهای تاریخی، این شیوه با هدف رعایت حرمت حضرت معصومه(س) و جایگاه ایشان به عنوان بانویی از خاندان پیامبر اکرم(ص) بیان شده است.
زند قزوینی با اشاره به تفاوت شرایط حضرت معصومه(س) با حضرت زینب کبری(س) اظهار کرد: تاریخ اهلبیت(ع) صحنههای متفاوتی از رعایت حرمت یا هتک حرمت بانوان این خاندان را ثبت کرده است و مقایسه این دو وضعیت، عمق مظلومیت خاندان پیامبر(ص) را نشان میدهد.
وی افزود: در ماجرای اسارت خاندان امام حسین(ع)، حضرت زینب کبری(س) و دیگر بانوان اهلبیت(ع) در شرایطی قرار گرفتند که حتی امام سجاد(ع) برای کاهش نگاه مردم به آنان، تدابیری را مورد توجه قرار داد.
استاد حوزه علمیه قم در پایان گفت: شناخت جایگاه حضرت فاطمه معصومه(س) نیازمند توجه به مجموعهای از شواهد تاریخی، روایی و زیارتی است و زیارتنامه صادرشده از سوی امام معصوم، جایگاه آن حضرت را در میان امامزادگان برجسته کرده است.